Conscious Dining Day Recap · Speaker story
- 5 ตุลาคม 2569
- Plant-Rich Leaders: Awards & Showcase 2026
5 October 2026 · Plant-Rich Leaders: Awards & Showcase 2026
ศาสตราจารย์ปฏิบัติ ดร.เศรษฐ์ สัมภัตตะกุลProf. of Practice Dr. Sate Sampattagul
หัวหน้าหน่วยวิจัย 3E มหาวิทยาลัยเชียงใหม่Head of the 3E Research Unit, Chiang Mai University
อาหารคาร์บอนต่ำคือโอกาสทางธุรกิจ
Low-carbon food is a business opportunity
เมื่อสิ่งแวดล้อมกลายเป็นปัจจัยแข่งขัน ร้านอาหารและ Catering ที่สื่อสารข้อมูลคาร์บอนของเมนูได้ จะตอบโจทย์ลูกค้าองค์กรที่ให้ความสำคัญกับความยั่งยืนมากขึ้นAs the environment becomes a competitive factor, food businesses that can communicate the carbon impact of their menus can meet growing demand from sustainability-minded organisations.
อาหารคาร์บอนต่ำ โอกาสใหม่ของธุรกิจอาหารไทย เมื่อสิ่งแวดล้อมกลายเป็นปัจจัยแข่งขัน
ลองนึกถึงงานประชุมขนาดใหญ่ที่ต้องจัดอาหารให้ผู้เข้าร่วมหลายร้อยคน ผู้จัดงานอาจต้องเลือกเมนูตามงบประมาณ ความอร่อย และความสะดวกในการให้บริการ แต่หากงานนั้นมีเป้าหมายลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก อาหารทุกจานก็จะมีปัจจัยใหม่เข้ามาเกี่ยวข้อง นั่นคือปริมาณคาร์บอนที่เกิดขึ้นจากการผลิตและการให้บริการอาหาร
ร้านอาหารหรือบริษัทจัดเลี้ยงที่สามารถนำเสนอเมนูพร้อมข้อมูลการปล่อยคาร์บอน จึงอาจมีความได้เปรียบในการแข่งขัน โดยเฉพาะเมื่อลูกค้าองค์กรเริ่มให้ความสำคัญกับการจัดกิจกรรมที่ลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม
แนวโน้มนี้เป็นหนึ่งในประเด็นที่ ศาสตราจารย์ปฏิบัติ ดร.เศรษฐ์ สัมภัตตะกุล หัวหน้าหน่วยวิจัยเพื่อการจัดการพลังงานและเศรษฐนิเวศ (3E) มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ หยิบยกขึ้นมาระหว่างการเสวนาในงาน Plant-Rich Leaders: Awards & Showcase 2026 เมื่อวันที่ 5 ตุลาคมที่ผ่านมา
ดร.เศรษฐ์เชื่อมเรื่องอาหารจากพืชเข้ากับการประเมินผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อมและโอกาสทางธุรกิจ โดยชี้ว่าความสามารถในการนำเสนออาหารที่ปล่อยคาร์บอนต่ำกำลังมีความสำคัญมากขึ้นต่อผู้ประกอบการอาหาร
เมื่อการจัดงานต้องคิดถึงคาร์บอนจากอาหาร
ระหว่างการเสวนา ดร.ธัญญพร กริชติทายาวุธ ผู้ดำเนินรายการ ได้ชวนพูดถึงโอกาสของธุรกิจจัดเลี้ยง หากองค์กรต่างๆ สามารถเลือกเมนูอาหารโดยคำนึงถึง Carbon Footprint หรือปริมาณก๊าซเรือนกระจกที่เกี่ยวข้องกับสินค้าและบริการ
ดร.เศรษฐ์อธิบายว่า ปัจจุบันมีการส่งเสริมการจัดกิจกรรมแบบ Carbon Neutral Event ทั้งงานเทศกาล งานเลี้ยง และคอนเสิร์ต ซึ่งการจัดอาหารเป็นส่วนหนึ่งที่ต้องนำมาพิจารณาด้วย
ท่านกล่าวถึงโอกาสของผู้ประกอบการว่า
“ถ้าเชฟคนใดสามารถที่จะนำเสนออาหารที่เป็นแบบ Low Carbon ได้ โอกาสในการแข่งขันในเชิงธุรกิจก็จะสูงขึ้น”
ประเด็นนี้ทำให้เห็นบทบาทของอาหารในกระบวนการจัดงานที่ให้ความสำคัญกับสิ่งแวดล้อม เพราะอาหารมีความเกี่ยวข้องกับการใช้วัตถุดิบ พลังงาน และทรัพยากรตลอดห่วงโซ่การผลิต
สำหรับธุรกิจร้านอาหารและ Catering ความสามารถในการประเมินและสื่อสารข้อมูลคาร์บอนของเมนูจึงอาจกลายเป็นองค์ประกอบหนึ่งของการนำเสนอบริการแก่ลูกค้าองค์กร
อย่างไรก็ตาม การเสนอเมนูคาร์บอนต่ำเป็นเพียงส่วนหนึ่งของการจัดกิจกรรมแบบ Carbon Neutral ซึ่งต้องประเมินและจัดการการปล่อยก๊าซเรือนกระจกจากกิจกรรมด้านอื่นประกอบกันด้วย
จาก Carbon Footprint สู่การวัดผลกระทบที่กว้างขึ้น
ดร.เศรษฐ์ยังกล่าวถึงแนวโน้มที่ภาคธุรกิจต้องให้ความสำคัญกับข้อมูลด้านสิ่งแวดล้อมมากขึ้น โดยมองว่า Carbon Footprint อาจกลายเป็นเงื่อนไขสำคัญทางการค้า และในอนาคตการประเมินผลกระทบอาจขยายไปสู่ประเด็นอื่น
ตัวอย่างที่ท่านกล่าวถึง ได้แก่ Water Footprint ซึ่งเกี่ยวข้องกับการใช้น้ำ และ Biodiversity Footprint ซึ่งเกี่ยวข้องกับผลกระทบต่อความหลากหลายทางชีวภาพ
แนวโน้มดังกล่าวสะท้อนว่าการประเมินสินค้าอาหารอาจต้องพิจารณาทรัพยากรและผลกระทบจากกระบวนการผลิตหลายด้านมากขึ้น ตั้งแต่การได้มาของวัตถุดิบไปจนถึงการแปรรูปและการให้บริการ
สำหรับผู้ประกอบการอาหาร การมีข้อมูลเหล่านี้สามารถช่วยอธิบายคุณลักษณะด้านสิ่งแวดล้อมของผลิตภัณฑ์ และรองรับความต้องการของลูกค้าที่มีเป้าหมายด้านความยั่งยืน
ทั้งนี้ Water Footprint และ Biodiversity Footprint ที่ ดร.เศรษฐ์กล่าวถึงเป็นแนวโน้มที่ท่านมองว่าจะมีบทบาทมากขึ้นในอนาคต ไม่ได้หมายความว่ามีข้อบังคับใช้กับสินค้าอาหารทุกประเภทแล้ว
อาหารจากพืชกับการใช้ทรัพยากรอย่างมีประสิทธิภาพ
อีกประเด็นที่ ดร.เศรษฐ์กล่าวถึงคือความสัมพันธ์ระหว่างรูปแบบการบริโภคอาหารกับผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม โดยท่านสนับสนุนการรับประทานอาหารจากพืช และกล่าวถึงข้อดีของอาหารที่ผ่านกระบวนการแปรรูปน้อย
ดร.เศรษฐ์ยังอ้างถึงสารคดี The Game Changers ซึ่งนำเสนอความเชื่อมโยงระหว่างอาหารจากพืช สุขภาพ และสิ่งแวดล้อม โดยใช้เป็นตัวอย่างประกอบมุมมองเรื่องการบริโภคอาหาร
ในบริบทด้านสิ่งแวดล้อม การผลิตอาหารแต่ละประเภทมีการใช้ทรัพยากรและการปล่อยก๊าซเรือนกระจกแตกต่างกัน ปัจจัยอย่างชนิดวัตถุดิบ วิธีการผลิต การแปรรูป และการขนส่ง ล้วนมีผลต่อค่าคาร์บอนของผลิตภัณฑ์
การประเมินข้อมูลตามกระบวนการผลิตจึงมีความสำคัญต่อการระบุว่าอาหารหรือเมนูใดมีผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมต่ำกว่า และช่วยให้ผู้ประกอบการนำข้อมูลไปใช้ประกอบการพัฒนาเมนูได้
เมื่อเชื่อมกับแนวคิด Plant-Rich การเพิ่มทางเลือกอาหารจากพืชจึงเป็นหนึ่งในแนวทางที่ธุรกิจอาหารสามารถนำมาพิจารณาควบคู่กับการประเมินผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อม
โอกาสของผู้ประกอบการอาหารในตลาดที่ใส่ใจสิ่งแวดล้อม
ประเด็นจากการเสวนาของ ดร.เศรษฐ์ช่วยให้เห็นความเกี่ยวข้องระหว่างการเลือกอาหารกับการดำเนินธุรกิจ โดยเฉพาะในกลุ่มร้านอาหาร โรงแรม และบริษัทจัดเลี้ยงที่ให้บริการแก่ลูกค้าองค์กร
เมื่อการจัดงานเริ่มให้ความสำคัญกับการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก ผู้ประกอบการที่สามารถนำเสนอเมนูคาร์บอนต่ำพร้อมข้อมูลประกอบ ย่อมมีโอกาสตอบสนองความต้องการของตลาดกลุ่มนี้ได้มากขึ้น
ขณะเดียวกัน แนวโน้มการประเมิน Water Footprint และ Biodiversity Footprint ยังสะท้อนว่าข้อมูลด้านสิ่งแวดล้อมอาจมีบทบาทต่อการแข่งขันของสินค้าอาหารในระยะยาว
สำหรับอุตสาหกรรมอาหารไทย เรื่องนี้เปิดโอกาสให้การพัฒนาเมนูและผลิตภัณฑ์คำนึงถึงทั้งคุณค่าทางโภชนาการ การใช้ทรัพยากร และผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมมากขึ้น
อาหารคาร์บอนต่ำจึงมีโอกาสเป็นจุดแข็งทางธุรกิจ โดยเฉพาะในตลาดที่ลูกค้าเริ่มใช้ข้อมูลด้านสิ่งแวดล้อมประกอบการตัดสินใจเลือกสินค้าและบริการ
Key takeaways
ประเด็นสำคัญ
แคปหน้าจอการ์ดแต่ละใบเพื่อแชร์ต่อได้ · Screenshot any card to share
ถ้าเชฟนำเสนออาหาร Low Carbon ได้ โอกาสแข่งขันจะสูงขึ้น
Low-carbon menus can strengthen competitiveness
การจัดงานแบบ Carbon Neutral ทำให้การจัดอาหารต้องคำนึงถึงวัตถุดิบ พลังงาน และทรัพยากรตลอดห่วงโซ่ ธุรกิจที่มีข้อมูลและสื่อสารได้จึงมีโอกาสสร้างความแตกต่าง
Carbon-neutral events require food to be considered across ingredients, energy, and resources. Businesses with clear data can differentiate their services.
ศาสตราจารย์ปฏิบัติ ดร.เศรษฐ์ สัมภัตตะกุลProf. of Practice Dr. Sate SampattagulPlant-Rich Leaders: Awards & Showcase 2026Conscious Dining Day · 5 October 2026
จาก Carbon Footprint สู่ผลกระทบหลายมิติ
From carbon footprint to wider impacts
ในอนาคตการประเมินอาจครอบคลุม Water Footprint และ Biodiversity Footprint มากขึ้น ข้อมูลเหล่านี้จะช่วยให้ผู้ประกอบการพัฒนาเมนูที่ใช้ทรัพยากรอย่างมีประสิทธิภาพ
Future assessments may increasingly include water and biodiversity footprints, helping businesses design menus that use resources more efficiently.
ศาสตราจารย์ปฏิบัติ ดร.เศรษฐ์ สัมภัตตะกุลProf. of Practice Dr. Sate SampattagulPlant-Rich Leaders: Awards & Showcase 2026Conscious Dining Day · 5 October 2026